برود ، در بين مسلمانان انتشار مىدادند كه باز هم مرگ و اسيرى . از اين رو ، مسلمانان اندوهناك مىشدند و نزد رسول خدا ( ص ) شكايت مىكردند . « 1 » ارتداد ارتداد در لغت به معنى برگشتن و بازگشت است . در اصطلاح فقهاى اسلام ، برگشتن از دين و كافر شدن و كفر بعد از اسلام است و به كسى كه از قبل مسلمان بوده و بعد كافر شده ، مرتد مىگويند . ريشهء آن در قرآن اين گونه آمده است : « وَ مَنْ يَرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دينِهِ فَيَمُتْ وَ هُوَ كافِرٌ فَاولئِكَ حَبِطَتْ اعْمالُهُمْ فِى الدُّنْيا وَالْاخِرَةِ وَاولئِكَ اصْحابُ النَّارِ هُمْ فيها خالِدُونَ » « 2 » هر كس از شما از دينش ( اسلام ) برگردد و مرتد شود ، پس بميرد در حالى كه كافر شده است . اعمال چنين كسانى در دنيا و آخرت تباه و باطل است ، و اينان گرفتار آتشند و در جهنم جاويدان خواهند بود . مرتد بر دو قسم است : فطرى و ملّى مرتد فطرى به كسى گفته مىشود كه در حال انعقاد نطفه‌اش ، پدر يا مادرش يا هر دوى آنها مسلمان‌بوده و بعد از بالغ‌شدن اظهار اسلام‌كرده و سپس از دين اسلام خارج شده است . مرتد ملّى به كسى مىگويند كه درحال انعقادنطفه ، پدر و مادرش كافربوده‌اند و بعد از بالغ‌شدن اظهار كفرنموده ، سپس اسلام اختياركرده و بعداز آن دوباره به كفر برگشته است . چگونه كفر محقق مىشود ؟ كفر به چند صورت تحقق مىيابد : به نيّت ، به زبان و به كردار . كفر به نيت عبارت است از تصميم بر كفر در زمان آينده ، حتّى ترديد در مبدأ جهان آفرينش و يا رسالت رسول ا . . . ( ص ) نيز كفر آور است .

--> ( 1 ) - ترجمهء تفسيرالميزان ، ج 16 ، ص 517 . ( 2 ) - بقره ( 2 ) ، آيهء 217 .